|
نقد کتاب «شعر آینه اندیشه» |
|
|
|
|
چهارشنبه, ۱۲ خرداد ۱۳۸۹ ساعت ۱۲:۲۸ |
نقد کتاب «شعر آینه اندیشه» بازخوانی شعرهای ضیاء موحد
کتاب شعر آینه اندیشه، بازخوانی ریاضی وار شعرهای ضیاء موحد است. علیرضا پور مسلمی در مقدمه کتابش آورده است: سرچشمه این رویکرد ریاضیات است در این کتاب سعی کرده ام تا اندازه ای دقتی که در نوشتن ریاضی یا به طور کلی علم وجود دارد، به کار گیرم. اگرچه این کار شاید غیر ممکن باشد اما می توان تا اندازه ای به آن نزدیک شد. او این کتاب را در بخش های ؛ زمان، طبیعت، استعاره، بازخوانی و اشعار تقسیم کرده و در هر بخش درباره آن موارد شعرهای ضیاء موحد را با نگاهی ریاضی بازخوانی کرده است. در نشست دویست هشتاد و هشتم کانون ادبیات که روز دوشنبه 10 خرداد برگزار شد، این کتاب مورد بررسی قرار گرفت. در ابتدای نشست دکتر ضیاء موحد گفت : خیلی عجیب است که بعد از 50 سال شعر خواندن و شعر گفتن، وقتی می خواهم درباره شعر صحبت کنم، نمی دانم از کجا باید شروع کنم. موحد با اشاره به قول منتقدان شعر که می گویند هیچ کس نمی داند شعر خوب چگونه گفته می شود درباره اعجار موسیقی کلام گفت : سالها پیش وقتی شعر رودکی را با صدای منوچهر انور شنیدم درک دیگری از شعر رودکی پیدا کردم و برای همین است که اگر شاعری موسیقی را نشناسد شاعر خوبی نمی شود. صحبت از موسیقی شعر ربطی به وزن عروضی و نیمایی ندارد، من درباره وزن طبیعی کلمه حرف می زنم. موسیقی کلمه به معنای آن اضافه می کند و شعر باید موسیقی خالص کلام را داشته باشد. موسیقی هنری انتزاعی است و امروز دیگر موسیقی دانی تفسیرهای گذشته از موسیقی را نمی پذیرد. آن موقع جملات اول سمفونی پنجم بتهون را تفسیر می کردند که سرنوشت به در می کوبد دیگر پایان یافته است. موحد افزود: اما آیا اینکه می گویم شعر باید موسیقی خالص داشته باشد، حکمی صادر نمی کنم. در شعر واژه مهم است. موحد گفت: وقتی منتقدی به سیلویا پلات گفت تو بهترین شاعر جهان انگلیسی زبان هستی،پلات چند روز بعد خودکشی کرد. او در همین موضوع به خاطره ای از منوچهر آتشی و فروغ فرخزاد هم اشاره کرد که فروغ بعد از گفتن شعر ایمان بیاوریم به آغاز فصل سرد تصادف کرد و از دنیا رفت. موحد درادامه صحبتهایش به کلام آغازین انجیل یوحنا اشاره کرد که آمده؛ در آغاز کلمه بود و پس از آن به آیه از قرآن نیز استناد کرد که در آن آمده است وقتی آیه ای بر پیامبر نازل می شد بار و وزن این کلمات، حالتی را به پیامبر می داد که دیگران به جن زدگی تعبیر می کردند و قرآن از آن به ذکر خدا تعبیر کرده است. موحد در پایان گفت : همین کلام وقتی به دست سیاست مداران می افتد به بدترین شکل ممکن و پر از دورغ و فریب می شود. در ادامه نشست علیرضا پورمسلمی درباره کتاب توضیحاتی داد.
شعری از ضیا موحد
درخت یاس
درخت یاس همسایه ـ بی آنکه بداند درخت یاس همسایه است ـ بر چمن سبز شکوفه کرده است درخت یاس همسایه هر بامداد سرتاسر گذرگاه سبز را ـ بی آنکه بداند سرشار از عطر می کند ـ سر شار از عطر می کند
درخت یاس همسایه تمام گلهایش می خندند بازی می کنند و در نسیم دسته دسته گم می شوند.
همسایه هم که از چمن سبز سایه برگیرد و یک یک خدایان مدفون شوند در چمن سبز درخت یاس ـ بی آنکه بداند درخت یاس است ـ مثل همیشه باز شکوفه خواهد آورد و باز هم نسیم سرتاسر گذرگاه سبز در عطر بامدادی خواهد وزید.
|
|
آخرین بروزرسانی در يكشنبه, ۰۶ تیر ۱۳۸۹ ساعت ۱۵:۲۲ |